नागपूर : राज्याचे अन्न व औषध प्रशासन आयुक्त तुकाराम मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी सावजी जेवणाबाबत Saoji Food केलेल्या वक्तव्यावरून नव्या वादाला तोंड फुटले आहे. त्यांच्या टिप्पणीमुळे नागपूर आणि विदर्भातील प्रसिद्ध सावजी खाद्यसंस्कृतीचा अपमान झाल्याचा आरोप काही संघटना, व्यावसायिक आणि खाद्यप्रेमींकडून करण्यात आला. या वादानंतर मुंढे यांनी प्रथमच आपली भूमिका स्पष्ट केली असून, “मी चुकीचे काहीही बोललेलो नाही. त्यामुळे माफी मागण्याचा प्रश्नच नाही,” अशा स्पष्ट शब्दांत त्यांनी प्रतिक्रिया दिली आहे.
(Tukaram Mundhe) एका कार्यक्रमातील संवादादरम्यान मुंढे यांनी सावजी जेवणाचा Saoji Food उल्लेख करत अन्नाची गुणवत्ता, स्वच्छता आणि आरोग्याच्या दृष्टीने आवश्यक असलेल्या नियमांवर भाष्य केले होते. त्यांच्या वक्तव्याचा काही भाग समाजमाध्यमांवर मोठ्या प्रमाणात प्रसारित झाला.
त्यानंतर सावजी खाद्यसंस्कृतीशी संबंधित व्यावसायिक आणि नागरिकांनी नाराजी व्यक्त करण्यास सुरुवात केली. पारंपरिक खाद्यसंस्कृतीबाबत जबाबदार अधिकाऱ्याने अशा प्रकारचे वक्तव्य करणे योग्य नसल्याची भूमिका काहींनी मांडली.
‘माझ्या वक्तव्याचा चुकीचा अर्थ काढला’
वाद वाढल्यानंतर मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी आपल्या वक्तव्यामागील भूमिका स्पष्ट केली. सावजी खाद्यसंस्कृतीचा Saoji Food अपमान करण्याचा किंवा एखाद्या समाजाच्या भावना दुखावण्याचा आपला कोणताही उद्देश नव्हता, असे त्यांनी सांगितले. अन्न व औषध प्रशासनाचा प्रमुख म्हणून सुरक्षित, स्वच्छ आणि दर्जेदार अन्नाबाबत नागरिकांना जागरूक करणे ही आपली जबाबदारी असल्याचेही त्यांनी अधोरेखित केले.
‘माफी मागण्याचा प्रश्नच नाही’
आपल्या वक्तव्याबद्दल माफी मागणार का, असा प्रश्न उपस्थित झाल्यानंतर मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी ठाम भूमिका घेतली. “मी कोणत्याही व्यक्तीचा, समाजाचा अथवा खाद्यपरंपरेचा अपमान केलेला नाही. अन्नाच्या सुरक्षिततेसंदर्भात वस्तुस्थिती आणि नियमांवर बोललो आहे. त्यामुळे माफी मागण्याचा प्रश्नच उद्भवत नाही,” असे त्यांनी स्पष्ट केले. त्यांच्या या प्रतिक्रियेनंतर वाद आणखी तीव्र होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
खाद्यसंस्कृती नव्हे, अस्वच्छतेला विरोध
कोणत्याही विशिष्ट खाद्यपदार्थाला किंवा खाद्यसंस्कृतीला लक्ष्य करण्याचा प्रशासनाचा हेतू नसल्याचे मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी सांगितले. पदार्थ कोणताही असला, तरी तो तयार करताना स्वच्छता, गुणवत्तापूर्ण कच्चा माल आणि अन्नसुरक्षेचे नियम पाळणे बंधनकारक आहे. ग्राहकांच्या आरोग्याशी तडजोड करणाऱ्या कोणत्याही व्यावसायिकाला सूट दिली जाणार नाही, असा संदेश त्यांनी दिला.
सावजी खाद्यसंस्कृतीची विदर्भात स्वतंत्र ओळख
झणझणीत आणि मसालेदार चवीसाठी सावजी जेवण Saoji Food महाराष्ट्रभर प्रसिद्ध आहे. नागपूरसह विदर्भातील अनेक शहरांमध्ये सावजी भोजनालयांची मोठी परंपरा आहे. मटण, चिकन आणि खास मसाल्यांपासून तयार करण्यात येणाऱ्या पदार्थांना खाद्यप्रेमींची विशेष पसंती मिळते. त्यामुळे या खाद्यसंस्कृतीशी संबंधित कोणत्याही वक्तव्याचे पडसाद नागपूर आणि विदर्भात तीव्रतेने उमटताना दिसतात.
व्यावसायिकांकडून नाराजीचा सूर
सावजी भोजनालय चालवणाऱ्या काही व्यावसायिकांनी मुंढे( Tukaram Mundhe) यांच्या टिप्पणीबाबत नाराजी व्यक्त केली. काही ठिकाणी नियमांचे उल्लंघन होत असेल, तर संबंधितांवर कारवाई करावी; मात्र संपूर्ण सावजी खाद्यपरंपरेबाबत नकारात्मक संदेश जाऊ नये, अशी भूमिका व्यावसायिकांकडून मांडण्यात आली. पारंपरिक खाद्यव्यवसायावर हजारो कुटुंबांची उपजीविका अवलंबून असल्याचा मुद्दाही पुढे करण्यात आला.
मुंढेंच्या कारवाईची राज्यभर चर्चा
अन्न व औषध प्रशासनाची जबाबदारी स्वीकारल्यानंतर मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी राज्यभर अन्नभेसळ आणि अस्वच्छतेविरोधात कारवाईचा धडाका सुरू केला आहे. हॉटेल, रेस्टॉरंट, मिठाई उत्पादक, दूध व दुग्धजन्य पदार्थ विक्रेते तसेच विविध अन्ननिर्मिती आस्थापनांची तपासणी करण्यात येत आहे. नियमांचे उल्लंघन आढळलेल्या आस्थापनांवर दंडात्मक कारवाईसह परवाना निलंबनाची पावलेही उचलली जात आहेत.
वादापेक्षा अन्नसुरक्षेला प्राधान्य
सावजी जेवणावरील वक्तव्यामुळे निर्माण झालेला वाद सुरू असतानाही मुंढे (Tukaram Mundhe) यांनी आपल्या भूमिकेत बदल केलेला नाही. पारंपरिक खाद्यसंस्कृतीचा सन्मान राखतानाच ग्राहकांना सुरक्षित आणि दर्जेदार अन्न मिळणे आवश्यक आहे, असे त्यांनी स्पष्ट केले. त्यामुळे आगामी काळात सावजी भोजनालयांसह राज्यातील सर्व खाद्य आस्थापनांमध्ये नियमांची कठोर अंमलबजावणी केली जाणार असल्याचे संकेत मिळत आहेत.
