पुणे: मुंबई आणि पुणे या दोन प्रमुख शहरांमधील भविष्यातील वाढती वाहतूक कोंडी लक्षात घेऊन राज्य सरकारने एक अत्यंत महत्त्वाकांक्षी निर्णय घेतला आहे. रायगड जिल्ह्यातील नेरळवरून थेट नाशिक आणि अहिल्यानगर मार्गांना जोडणाऱ्या ‘नेरळ-शिरूर’ Neral-Shirur Highway या १३३.७१५ किलोमीटर लांबीच्या चारपदरी महामार्गाच्या बांधकामाला राज्य सरकारने अधिकृत मान्यता दिली आहे.
Neral-Shirur Highway या प्रकल्पामुळे पुणे जिल्ह्यातून आणखी एक महत्त्वाचा महामार्ग धावणार असून, मुंबईहून थेट अहिल्यानगरच्या दिशेने जाणाऱ्या वाहनांसाठी हा एक सर्वोत्तम आणि वेगवान पर्यायी मार्ग ठरणार आहे.
असा असेल Neral-Shirur Highway मार्ग आणि नकाशा
Neral-Shirur Highway या प्रस्तावित महामार्गाची सुरुवात रायगड जिल्ह्यातील नेरळ-बदलापूर रस्त्यावरील नेरळ येथून होणार आहे. तेथून हा मार्ग पुढे पुणे-अहिल्यानगर रस्त्यावरील शिरूर येथे समाप्त होईल. या १३३ किलोमीटरच्या प्रवासात हा मार्ग Neral-Shirur Highway नेरळजवळील वांद्रे, तेथून पाईट, शिरोली, पाबळ, मलठण मार्गे शिरूरपर्यंत जाणार आहे. या संपूर्ण मार्गाची आखणी निश्चित करण्यात आली असून, हा मार्ग पुणे जिल्ह्याच्या ग्रामीण भागातून जात असल्याने या भागाचा कायापालट होणार आहे.
Neral-Shirur Highway औद्योगिक क्षेत्रासाठी ठरणार ‘गेमचेंजर’
राज्याच्या उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा पवार यांनी या प्रकल्पाचे Neral-Shirur Highway वर्णन ‘गेमचेंजर’ असे केले आहे. हा महामार्ग खेड एसईझेड, तळेगाव, चाकण, रांजणगाव आणि सुपा यांसारख्या प्रमुख औद्योगिक क्षेत्रांना थेट जोडला जाणार आहे. यामुळे खेड, शिरूर, आंबेगाव आणि मावळ परिसरातील विकासाला मोठी गती मिळणार आहे. उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांनी या प्रकल्पासाठी विशेष पाठपुरावा केला असून, त्यांच्या प्रयत्नांमुळेच हा प्रकल्प आता प्रत्यक्ष साकार होत आहे.
मालवाहतुकीचा वेळ आणि खर्च वाचणार
अहिल्यानगरहून मुंबईच्या दिशेने (जेएनपीटी बंदर) येणाऱ्या मालाच्या वाहतुकीसाठी हा महामार्ग Neral-Shirur Highway अतिशय सोयीचा ठरणार आहे. सध्याच्या पुणे-मुंबई द्रुतगती महामार्गावरील ताण यामुळे कमी होईल. तसेच पुणे-नाशिक महामार्गाजवळूनच हा मार्ग विकसित केला जाणार असल्याने, तळेगाव-चाकण या औद्योगिक पट्ट्यातील उद्योगांना कच्चा माल आणि तयार मालाची वाहतूक करण्यासाठी थेट नवा पर्याय उपलब्ध होणार आहे. यामुळे इंधन आणि वेळ या दोन्हीची मोठी बचत होईल.
१५ वर्षांच्या प्रतीक्षेनंतर प्रकल्पाला मिळाली गती
या मार्गाचा Neral-Shirur Highway इतिहास तसा जुना आहे. राष्ट्रवादी काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष सुनील तटकरे यांनी सुमारे १५ वर्षांपूर्वी भीमाशंकर घाटातील रस्त्याच्या कामाचे भूमिपूजन केले होते. मात्र, त्यावेळच्या वन विभागाच्या जाचक अटी आणि परवानग्या वेळेत न मिळाल्याने हा प्रकल्प रखडला होता. आता १५ वर्षांनंतर या कामाला पुन्हा एकदा वेग आला आहे. शिरूरचे खासदार डॉ. अमोल कोल्हे Dr. Amol Kolhe यांनीही या रस्त्यासाठी सातत्याने पाठपुरावा केला होता. त्यांच्या प्रयत्नांना यश आले असून, मंत्रिमंडळाच्या पायाभूत सुविधा समितीने याला हिरवा कंदील दाखवला आहे.
१२०० कोटींचा निधी आणि प्रकल्पाचे स्वरूप
सार्वजनिक बांधकाम विभागाने या महामार्गासाठी Neral-Shirur Highway जमीन संपादनाकरिता १२०० कोटी रुपयांच्या खर्चास मंजुरी दिली आहे. विशेष म्हणजे, हा रस्ता ‘टोल रोड’ (Toll Road) म्हणून खासगीकरणाच्या माध्यमातून विकसित केला जाणार आहे. या महामार्गासाठीचा Neral-Shirur Highway सविस्तर प्रकल्प आराखडा (DPR) तयार करण्याचे काम युद्धपातळीवर सुरू करण्यात आले आहे. निधीची तरतूद झाल्याने आता भूसंपादन प्रक्रियेला वेग येईल आणि प्रत्यक्ष कामाला लवकरच सुरुवात होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
पर्यावरण आणि तांत्रिक आव्हाने
हा महामार्ग Neral-Shirur Highway भीमाशंकर अभयारण्य आणि वन जमिनीच्या मोठ्या क्षेत्रातून जात आहे. त्यामुळे या प्रकल्पासाठी विविध पर्यावरणीय परवानग्या मिळवणे हे मोठे आव्हान असणार आहे. राज्य सरकार या परवानग्या जलद गतीने मिळवण्यासाठी प्रयत्नशील आहे. ‘कनेक्टिंग लिंक’ म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या या मार्गामुळे भविष्यात मुंबई-पुणे दरम्यानच्या प्रवासाचे चित्र पूर्णपणे बदलणार असून, हा मार्ग राज्याच्या प्रगतीची नवी ‘लाईफलाईन’ ठरेल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.
